تاریخ ما
گزیده‌ای از تاریخ و تمدن جهان باستان

تکنولوژی معده

معده دومین فضایی است که غذا از آن عبور می کند و ph آن اسیدی است.

معده از بالا توسط دریچه کاردیا با مری و از پایین توسط دریچه پیلور با روده کوچک(دئودنوم یا دوازدهه )در ارتباط است.

 

معده دارای سه لایه عضلانی است و از خارج به داخل شامل:

۱.پریتوئن یا صفاق که معده را دربر می گیرد

۲.عضلات طولی(longitudinal muscle )

۳.عضلات حلقوی(circular muscle )

۴.عضلات مورب یاiblique muscle

۵.زیر مخاط

۶.مخاط

معده13عدد استیشن لنفاوی دارد و غدد لنفاوی در انجا متمرکز شده اند.

عصب دهی سمپاتیک و پاراسمپاتیک دارد و عصب دهی سمپاتیک آن از نخاع که (T6-T10 segman ) آن را عصب می دهند.

عملکرد فیزیولوژیک معده:

۱.هضم غذا و کاهش حجم غذا

۲.به عنوان مخزن برای ذخیره غذا

۳.جذب ویتامین B12،آهن و کلسیم

۴.ترشح برخی هورمونها مثل گاسترین،استیل کولین و هیستامین

۵.کمک به ساخت گلبول قرمز با کمک فاکتور داخلی معده

 

هرکدام از هورمونهای معده روی گیرنده خاصی در سلول های معده اثر می گذارند و باعث فعالیت اسیدسازی ،هضم غذا و ترشح آنزیم می شوند.

به طور مثال گاسترین روی سلول های ترشحی اسیدمعده(Parietal cell )اثر گذاشته و باعث افزایش تولید اسیدمعده می شود.

 

دو معیار برای اندازه گیری میزان اسیدیته معده

۱.میزان اسید پایه(basal acid outputیا BAO )

زمانیکه فرد هیچ غذایی نخورده باشد ،به طور معمول معده در یک ساعت حدود 2-5meq اسید می سازد.

۲.فعالیت اسیدسازی معده(maximal acid outputیا MAO )

زمانی که غذا می خوریم بیشترین مقدار اسیدی که به طورمعمول ترشح می شود را گویند.مثال:هورمون سفالیک(cephalic )از عصب واگ ترشح می شود و بر روی سلول های ترشحی اسید معده (parietal )و G cellها اثر گذاشته و به اندازه مشخصی اسید تولید می شود و هم چنین هورمون گاسترین با اثر بر عصب واگ و G cellها مقدار اسید مشخصی را ترشح می کند.

 

روش های تشخیصی درد معده

۱.سونوگرافی اندوسکوپیک

۲.روشMRI

۳.ذره نگاری یا سینتی گرافی

۴.آزمون های پرتونگاری

۵.آزمون های هلیکوباکتر پیلوری

 

آزمون تشخیص هلیکوباکتر پیلوری به سه صورت انجام می پذیرد:

الف.آزمون اوره آز سریع:

دراین روش پزشک با آندوسکوپ های معده نمونه ای برمی دارد .انا چگونه متوجه می شود که هلیکوباکتر وجود دارد؟

باید بدانیم که هلیکوباکتر آنزیمی به نام اوره آز که تجزیه کننده اوره است ترشح می کند که باعث می شود اوره به آمونیاک و کربن دی اکسید تجزیه شود .نمونه برداشته شده را در شیشه ای با محتوای اوره می ریزند اگر رنگ محلول در اثر تجزیه توسط باکتری پیلوری تغییر کند و محیط بازی شود نتیجه تست مثبت است.

ب.تست تنفس اوره:

دراین آزمایش ،بیمار باید در یک محفظه بازدم انجام دهد.درواقع ابتدا مریض یک کپسول دارای اوره با کربن نشانه دار می خورد اگر باکتری در بدن وجود داشته باشد در معده تجزیه شده و به آمونیاک و کربن دی اکسید تجزیه می شود و این کربن نشانه دار در خون وارد می شود و سپس وارد ریه می شود  و هنگام باز دم از ریه خارج می گردد با بررسی بازدم بیمار می توان به وجود هلیکوباکتر پی برد.

پ.آزمون آنتی ژن مدفوعی:

بیمار هشت هفتع تحت درمان قرار می گیرد این روش کاملا حساس و اختصاصی است و آنتی ژن باکتری را  از راه مدفوع پیدا می کنند.

 

هلیکوباکتر پیلوری باکتری ای است که بخاطر آب آلوده می توان به آن آلوده شد باورود این باکتری به بدن باعث ایجاد زخم معده و زخم روده می شود بنابراین باید آن را درمان نمود .اگر زخم درمان نشود،خون ریزی و درد و درنهایت ایجاد سرطان می نماید.

 

زخم پپتیک یا پپتیک اولسر(peptic ulcer ):

این زخم ها در معده و دوازدهه(قسمت ابتدای روده باریک)هستند که ممکن است قسمت های مختلف معده را درگیر نمایند. زخم های پپتیک نقص های کانونی در مخاط معده یا دوازدهه هستند که به زیرمخاط و لایه های دیگر گسترش می یابند

این زخم ها می توانند حاد یا مزمن باشند.

زخم های معده با روده باریک متفاوت است

یک علامت اصلی و مهم که باید به آن توجه نمود این است که کیانیکه زخم پپتیک در ناحیه ی معده دارند با خوردن غذا دردشان بیشتر می شود چون با خوردن غذا اسید ترشح می شود .نمی توانند غذابخورند درنتیجه این افراد روزبه روز لاغرتر می شوند .

ولی افرادی که زخم اولسر در دوازدهه دارند با خوردن غذا دردشان کمتر می شود بنابراین چاق می شوند‌

علائم زخم پپتیک :

۱.درد

۲.تهوع و استفراغ

۳.کاهش وزن

۴.تندرنس قسمتی از معده(epigastric tenderness )

۵.خون ریزی مزمن مخفی

 

تشخیص:

 

اگر فرد جوانی با علائم گفته شده مراجعه کند ابتدا آزمایش هلیکوباکترپیلوری از وی گرفته می شود اگر دیده شد، سپس اندوسکوپی انجام می دهیم.

اما اگر فرد میانسال و سن بالا مراجعه کند حتما اندوسکوپی انجام می شود و اگر حین اندوسکوپی  زخم پتیک مشاهده شد از آن نمونه برداری می کنیم چراکه به احتمال زیاد سرطان(cancer )است.

توجه: زخمی که در معده است احتمال سرطانی بودنش خیلی بیشتر از روده است.:(Upper Gastrointestinal series) UGIS

در این روش تشخیصی فرد ماده حاجب (ماده ای که در عکس برداری نمایان می شود) میخورد و این ماده وارد معده شده وارد زخم ها می شود و زخم هارو پر می کند(در صورت وجود زخم) و درعکس برداری مشخص می شود.

 

درمان:

به دوصورت محافظتی و جراحی است .

درمان محافظتی ابتدا به صورت رعایت رژیم غذایی وخوردن موادغذایی حاوی پروتئین و فراورده های لبنی وشیر

خودداری از استعمال سیگار و الکل و غذاهای با ادویه زیاد

و نهایتا با دارو درمانی است یعنی خوردن آنتی اسیدهایی از قبیل آموکسی سیلین ،اریترومایسین،اپرازول،پنتوپرازول ،رانیتیدین و….به مدت هفت تا چهارده روز.

 

درمان جراحی نیز زمانی است که زخم پپتیک سوراخ شده باشد ، خون ریزی کند ، سرطانی شده باشد و یا درکسانیکه از داروهای ضدالتهاب غیراستروییدی نظیر آسپیرین استفاده می کنند  نمی توانند داروی خود را قطع نمایند باید جراحی شوند.

You might also like

Leave A Reply

Your email address will not be published.